Marża a narzut - jaka różnica?
To dwa różne wskaźniki zysku, które często są mylone. Marża to zysk jako procent ceny sprzedaży. Narzut to zysk jako procent kosztu zakupu. Dla tej samej transakcji marża zawsze jest niższa niż narzut.
Wzory
- Marża = (cena - koszt) / cena × 100%
- Narzut = (cena - koszt) / koszt × 100%
Przykład: kupujesz za 100 zł, sprzedajesz za 150 zł. Zysk = 50 zł. Marża = 50/150 = 33,3%. Narzut = 50/100 = 50%.
Kiedy używać marży, a kiedy narzutu?
Marża jest standardem w handlu detalicznym, e-commerce i finansach. Mówi, jaki procent przychodu to zysk. Używana w raportach finansowych, analizie rentowności, porównaniach branżowych.
Narzut jest popularny w produkcji i hurtowniach. Mówi, o ile procent podnosisz cenę ponad koszt. Łatwiejszy do stosowania przy ustalaniu cen - "dodaję 50% do kosztu".
Przeliczanie marży na narzut i odwrotnie
- Narzut → Marża: marża = narzut / (1 + narzut)
- Marża → Narzut: narzut = marża / (1 - marża)
Przykład: narzut 50% → marża = 0,5 / 1,5 = 33,3%. Marża 33,3% → narzut = 0,333 / 0,667 = 50%.
Typowe marże w różnych branżach
- Supermarkety - 2-5% marży netto
- Odzież - 40-60% marży brutto
- Elektronika - 5-15%
- Oprogramowanie (SaaS) - 70-90%
- Restauracje - 60-70% na jedzeniu, 5-15% netto
- Usługi IT - 30-60%
Marża brutto vs netto
Kalkulator liczy marżę brutto - tylko koszt towaru vs cena. Marża netto uwzględnia też koszty operacyjne (wynajem, pracownicy, marketing). Dla pełnego obrazu rentowności firmy potrzebujesz marży netto.